KontaktSzosa Bydgoska 44/48, 87-100 Toruń
tel.: +48 56 611 39 71
fax: +48 56 611 39 74
e-mail: inarcheo@umk.pl
obrazek nr 1 obrazek nr 2 obrazek nr 3 obrazek nr 4 obrazek nr 5 obrazek nr 6 obrazek nr 7 obrazek nr 8

Katedra Starożytności i Wczesnego Średniowiecza

Działalność naukowo-badawcza prowadzona w ramach Katedry jest dwutorowa; z jednej stron dotyczy starożytności, z drugiej wczesnego średniowiecza. Główne kierunki badawcze pierwszego nurtu obejmują problematykę kolonii greckich nad Morzem Czarnym, greckich poleis i prowincji rzymskich. Zainteresowania badawcze ukierunkowane są na takie zagadnienia jak kontakty świata antycznego ze środkowoeuropejskim Barbaricum, starożytna ceramika grecka, czy numizmatyka grecka i rzymska.
W ramach drugiego nurtu badawczego prowadzone są badania nad kulturą materialną i duchową oraz przemianami społeczno-gospodarczymi na terenie wczesnośredniowiecznej Słowiańszczyzny nadbałtyckiej, w tym: osadnictwem i formami zasiedlenia na terenie Pomorza Nadwiślańskiego, Pomorza Środkowego i ziemi lubuskiej, wytwórczością garncarską w strefie chełmińsko-dobrzyńskiej, metalurgią, obróbką kości i poroża, a także wytwórczością szklarską na Pomorzu, wymianą towarową w strefie nadbałtyckiej oraz kontaktami handlowymi i komunikacją w strefie Niżu Polskiego, architekturą obronną, zwyczajami pogrzebowymi w strefie chełmińsko-dobrzyńskiej.

Działalność dydaktyczna:

Podporządkowana jest zasadniczo działalności naukowej.

Zajęcia obowiązkowe:
  • studia I stopnia – Archeologia ziem polskich, Archeologia świata śródziemnomorskiego, Metody i dokumentacja archeologicznych badań terenowych, Archeologia starożytnej Grecji, Archeologia starożytnego Rzymu, Techniki pracy naukowej w archeologii, Wczesne średniowiecze, Seminarium licencjackie, Ćwiczenia terenowe;
  • studia II stopnia – Węzłowe problemy archeologii wczesnego średniowiecza, Archeologia śródziemnomorska i orientalna, Seminarium magisterskie, Ćwiczenia terenowe.
Zajęcia fakultatywne:
  • studia I stopnia – moduły: Archeologia śródziemnomorska, Cywilizacja śródziemnomorska: Grecja i Rzym, Kultura świata śródziemnomorskiego, Archeologia Słowiańszczyzny wczesnośredniowiecznej, zajęcia z modułu Archeologia historyczna;
  • studia II stopnia – moduły: Grecy i Rzymianie, Rzym i królestwa hellenistyczne, Gospodarka i wojsko w świecie starożytnym, Słowianie nadbałtyccy we wczesnym średniowieczu, Metody badań osadniczych, zajęcia z modułu Archeologia jezior.
  • studia III stopnia: Seminarium doktoranckie.

Realizowane i zrealizowane projekty badawcze:

• Wczesnośredniowieczny kompleks osadniczy w Kałdusie (projekty Narodowego Centrum Nauki)
• Osadnictwo strefy chełmińsko-dobrzyńskiej na przełomie starożytności i wczesnego średniowiecza
• Podwodne badania AZP w strefie Niżu Polskiego (projekty Narodowego Instytutu Dziedzictwa)
• Systemy komunikacji interregionalnej i ich infrastruktura transferowa w północno-zachodniej części na Niżu Polskim we wczesnym średniowieczu (Pomorze, ziemia lubuska i chełmińska, wschodnia Wielkopolska i Kujawy) (projekt Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki)
• Atlas grodów wczesnośredniowiecznych z obszaru Polski (projekt Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki)

Sylwetki pracowników

Dr Inga Głuszek

Prowadzi badania nad rozwojem osadnictwa greckiego na północnych wybrzeżach Morza Czarnego. Studia rozwijane są w oparciu o wyniki badań wykopaliskowych i studia źródłowe zabytków archeologicznych ze stanowisk Nikonion (Ukraina) i Histria (Rumunia). Osobne zagadnienie stanowią badania greckiej ceramiki stołowej, w tym greckiego malarstwa wazowego. Prowadzone są badania nad metodyką analizy przedstawień ikonograficznych na zabytkach antycznych oraz historią kolekcjonerstwa antycznego w Polsce. Organizowane są coroczne objazdy naukowe umożliwiające studentom poznanie najważniejszych kolekcji antycznych w muzealnych europejskich oraz zaznajomienie się ze stanowiskami archeologicznymi starożytnej Grecji, Rzymu i prowincji rzymskich. Członek Komisji Archeologii Krajów Śródziemnomorskich PAU.

Realizowane projekty
    • Antyczne Nikonion – analiza i weryfikacja danych z badań archeologicznych 1957-2013, kierownik projektu: dr Inga Głuszek,  okres realizacji: 2018-2019, projekt Narodowego Centrum Nauki, konkurs Miniatura 2, Numer projektu: 2018/02/X/HS3/01263
    • Badania składu pierwiastkowego antycznych naczyń czarno-pokostowanych z Muzeum Narodowego w Poznaniu i stanowiska Histria, Ruminia. kierownik: dr Inga Głuszek, okres realizacji: 2020, projekt realizowany w ramach czwartego naboru wniosków o dostęp do infrastruktury badawczej MOLAB/FIXLAB PL Konsorcjum E-RIHS PL.
Dr Jacek Rakoczy

Przedmiotem jego zainteresowań naukowych jest archeologia prowincji rzymskich, starożytna kultura grecka, numizmatyka starożytna oraz kontakty kultur antycznych z Barbaricum. Prowadził badania starożytnych greckich stanowisk archeologicznych na Ukrainie: Roksolany (2007-2008; 2012), Olbia (2011), Iluraton – twierdza bosporańska na Krymie (2013) oraz w Polsce, osada kultury przeworskiej w Perkowie na Kujawach (2013), w Rumunii, rzymski fort wojsk pomocniczych Resculum (2014-2019). Wykonawca w projekcie Znaleziska monet rzymskich z ziem Polski i historycznie z Polską związanych, NPRH (kierownik prof. A. Bursche. IA UW) oraz główny wykonawca w projekcie Grecka Kymissala. Antyczna “polis” na wyspie Rodos, NCN (kierownik prof. M. Mielczarek IAiE PAN). Kierownik projektu Rzymski fort Resculum. Funkcja, znaczenie i chronologia rzymskiego osadnictwa na południowo-zachodnim odcinku limesu Dacji Porolissensis, NCN. Jest członkiem Rady Partnerów oraz Rady Naukowej Polskiego Instytutu Archeologicznego w Atenach. Ekspert Polskiego Towarzystwa Numizmatycznego.

Wybrane publikacje:

  • Głuszek Inga, Studia nad ceramiką czarnopokostowaną z wykopalisk w Nikonion: dystrybucja naczyń czarnopokostowanych w ośrodkach greckich północno-zachodniego wybrzeża Morza Czarnego, Toruń 2018
  • Głuszek Inga, Pontus Euxinus i Ateny: związki społeczno-gospodarcze miast greckich północno-zachodniego wybrzeża Morza Czarnego i ich kontakty z Atenami w okresie klasycznym, Toruń 2014
  • Jarzęcki Krzysztof, Rakoczy Jacek, Mennictwo bosporańskie od VI do końca II wieku p.n.e., Toruń 2012
  • Kurpiewski Artur, Rakoczy Jacek, Materiały kultury przeworskiej z Perkowa na Kujawach, Toruń 2015